|
| Baharatların Sırrı |
|
Acı kırmızı toz biber: Güney Amerika kökenli bir baharattır. Acı
ve tatlı taze biberlerin kurutulup dövülmesinden elde edilir. Sıcak yöre
yemeklerinin çoğunda kullanılır. Çörek otu: Ekmeklerin üzerine pişirilirken serpilir. Çöreklerde de kullanılır. Salatalarda da çörek otu kullanılabilir. Defne: Defne
ağacının yaprağıdır. Çeşitli balık et kümes ve av hayvanlarının
etlerinden yapılan yemeklerde kebaplarda ayrıca bazı turşu ve
konservelerde kullanılır. Hint cevizi: Bir diğer adı
"muskat'tır. Beşamel sos ve benzerleri ile peynirli yemeklerde
kullanılır. En ince rendede çekilir. Acımsı tadından ötürü küçük
miktarlarda kullanılmalıdır. Hardal: Bu bitkinin tohumu
un durumuna getirilir ve sirkeyle karıştırılarak macun kıvamında bir
karışım yapılır. Izgara etlerin yanında ve bazı soslarda kullanılır. Karabiber:
Dünyanın en çok kullanılan baharatıdır. Kuru ve siyah tanelerinin
baharlı ve acı bir tadı vardır. Hemen hemen her türlü yemekte tane veya
toz durumda kullanmak mümkündür. Karanfil: Bu bitkinin
koyu renkli küçük çivi biçimindeki tomurcukları kurutulur ve öğütülerek
toz haline getirildikten sonra veya dövülmeden tane olarak kullanılır.
Kompostolarda bazı tatlılarda şerbetlerde keklerde dondurmalarda soğanla
birlikte bazı yahnilerde kullanılır. Elma ile ilginç bir uyumu vardır. Kimyon:
Akdeniz kökenli bir baharattır. Doğu Avrupa'da ekmeklerde sık
kullanılır. Soğuk etlerin yanlarında servis yapılır. Avrupa'da bazı
peynirlerin yapımında malzeme olarak yer alır. Daha çok Anadolu'da
yetişir. Türk mutfağında köftelerde bazı et yemeklerinde ve sucuk
yapımında kullanılır. Pişmemiş etin kokusunu alabilen bir baharattır. Köftebaharı:
Bu baharat değişik baharatların belirli ölçülerde karıştırılıp
öğütülmesinden elde edilir. Kişniş karabiber kırmızı biber karanfil
defneyaprağı ve kekikten oluşur. Daha çok köftelerde kullanılır. Kişniş:
Kişniş genellikle şuruplarda kullanılmaktadır. Kişniş şekeri
pastacılıkta ve bazı et yemeklerinde de kullanılmaktadır. Bitkinin
yaprak ve filizleri de çorba ve salatalara doğranarak yenir. Köri: Genellikle
zerdeçal kişniş kimyon biber karanfil kakule zencefil Hindistancevizi
demir hindi ve acı kırmızıbiberden oluşan Hint kökenli bir baharat
bileşimidir. Özellikle et yemeklerine çok özel bir lezzet verir. Nane:
Nane bitkisinin kurutulmasıyla elde edilir. Tazesinin kullanıldığı her
yerde çorbalardan sebzelere kadar birçok yemekte kullanılır. Etlerden
koyun ve kuzuya konulur. Ayrıca genellikle salatalarda da kullanılır. Kekik:
Anadolu'nun hemen her yerinde bulunan bir ottur. Daha çok dağlarda
yetişir. Kurutularak kullanılır. Etlerde ızgaralarda sebzelerde ve
balıklarda kullanılır. Özellikle çorbalarda nane gibi kekik de bol
kullanılır. Kırmızı pul biber: Acı taze biberlerin
kurutulup pul haline getirilmesiyle elde edilir. Toz biber gibi sıcak
yöre yemeklerinin çoğunda kullanılır. Safran: Akdeniz
çevresinde yetiştirilen soğanlı bir bitki olan safranın üst kısımlarının
kurutulmuşudur. Safran kullanıldığı yemeğe sapsarı bir renk verir. Bazı
balık ve deniz mahsulleri yahnilerinde pilavlarda ve sütlü-pirinçli
tatlılarda kullanılır. Çok pahalı olduğu için bazen yerine zerdeçal
kullanılır. Sumak: Türkiye kökenli
küçük ve bodur bir ağaçtan elde edilen bir baharattır. Etli yaprakları
ve meyveleri toz haline getirilip kullanılır. Ekşimsi bir tadı vardır.
Ortadoğu'da çok yaygın olarak bilinir ve kullanılır. Susam: Bir
metre boyunda yağ veren otsu bir bitkidir. Hindistan Çin ve Sudan'da
yetişir. Türk mutfağında simit gibi çeşitli hamurlu yiyeceklerde ya da
tahin yapımında kullanılır. Uzakdoğu'da ise etlere tat vermek üzere
yemeklere katılır. Yenibahar: Başta Jamaika olmak üzere
Meksika ve Malezya'da yetiştirilen Yenibahar "Pimento Officinalis" adlı
bitkinin olgunlaşmamış meyvelerinden elde edilir. Kullanılan kısmı
meyvesidir. Etli yemeklerde köfte sosis çeşitli tatlı ve dolmalarda
kullanılır. Tatlı kırmızı toz biber: Tatlı
kırmızıbiberlerin kurutulup öğütülmesiyle elde edilmiş bir lezzet
vericidir. Yahniler harçlar soslar ve çorbalarda kullanılır. Tarçın:
iki yüzyıl öncesine kadar bugünkü karabiber kadar yaygın kullanılan bir
baharattır. Günümüz Türk mutfağında bazı harçlar ile sütlü tatlıları
lezzetlendirmek üzere kullanılır. Vanilya: Meksika
kökenli bir baharattır. Pastacılık ve şekercilikte krema kek dondurma
komposto ve sütlü tatlıları lezzetlendirmek için kullanılır. Zencefil:
Bir bitkinin toprak altında gövdesinin kurutulmasıyla elde edilir.
Genellikle şerbet ve meşrubat yapımında kullanılmaktadır. Dünya
mutfaklarında çeşitli yemeklerde yoğun olarak kullanılan açık renkli bir
baharattır. |
|